Soru 1

zorluk derecesi zorluk derecesi
169

Şekilde X, Y ve Z elementlerinin periyodik çizelgedeki yerleri verilmiştir.

Söz konusu elementler için aşağıda verilen ifadelerden hangisi doğrudur?



Veysel BENEK (Fen Bil. Öğrt.)
X bir soygaz ise Z halojendir
X ve Y aynı grupta, Y ve Z ise aynı periyotta yer alır
X ve Y benzer özellik gösterir
Atom numarası en büyük olan element Z, en küçük element ise X'dir

Soru 2

zorluk derecesi zorluk derecesi
170

Şekildeki periyodik tabloda bazı elementler verilmiştir. Rozelin, Rabia, Nursima ve Sudenaz bu elementler hakkında şu konuşmaları yapıyorlar

  • Rabia: Hidrojen (H) ve Sodyum (Na) aynı grupta yer alıyorlar bu nedenle benzer özellik gösterirler
  • Rozelin: Argon (Ar), soygazlar grubunda yer aldığı için bileşik oluşturmazlar çünkü elektron alıp vermezler
  • Nursima: Bor (B), rezervinin büyük kısmı ülkemizde yer aldığı bir yarı metaldir
  • Sudenaz: Flor (F)'un atom numarası Sodyumdan daha büyüktür

Yapılan bu konuşmalar hakkında aşağıda verilen ifadelerden hangisi doğrudur?



Veysel BENEK (Fen Bil. Öğrt.)
Rabia ve Rozelin'ın verdiği bilgiler hatalıdır fakat Sudenaz ve Nursima doğru bilgi vermişlerdir
Nursima ve Sudenaz'ın verdiği bilgiler hatalıdır fakat Rozelin ve Rabia doğru bilgi vermişlerdir
Rozelin ve Nursima'nın verdiği bilgiler hatalıdır fakat Rabia ve Sudenaz doğru bilgi vermişlerdir
Rabia ve Sudenaz'ın verdiği bilgiler hatalıdır fakat Rozelin ve Nursima doğru bilgi vermişlerdir

Soru 3

zorluk derecesi

Fiziksel değişimlerde maddenin dış görünüşü değişirken yapısında her hangi bir değişiklik meydana gelmez fakat kimyasal değişimlerde maddenin yapısında da değişiklikler meydana gelmektedir.

Bu bilgiye dayanarak aşağıda verilen yorumlardan hangisi yapılabilir?



Veysel BENEK (Fen Bil. Öğrt.)
Hal değişimlerin bir kısmı fiziksel değişimler iken bir kısmı kimyasal değişimlerdir
Bir maddenin yapısı değişip yeni bir maddeye dönüşmedikçe sadece fiziksel değişim geçirmiş olur
Metalin eritilip para haline getirilmesi kimyasal değişimdir
Kimyasal değişimlerde dış görünüşte herhangi bir değişiklik meydana gelmez

Soru 4

zorluk derecesi zorluk derecesi

Arjin, bir miktar şeker alıp tartı yardımı ile kütlesini 20 g olarak ölçüyor ve ilk kütleyi tabloya kaydediyor.

Ardından bir kaşık ile şekeri ateşte yakarak işlemleri not alıyor. İşlem sonunda kaşıkta kalan maddenin kütlesini tekrar tartı ile ölçerek tabloya ekliyor.

Arjin kardeşimizin oluşturduğu tablo aşağıda verilmiştir.

Şekerin ilk kütlesi

20 g
Kaşıkta kalan madde

18 g

 Bu tabloya göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?



Veysel BENEK (Fen Bil. Öğrt.)
Bu işlem sonucunda atom cinsi korunmuştur
Şeker kimyasal değişim geçirmiştir
Tepkime sonucunda 2 g gaz ortamı terk etmiştir
Bu bir tepkime değildir çünkü kütle korunmamıştır

Soru 5

zorluk derecesi zorluk derecesi zorluk derecesi
173

A, B ve C maddelerinden hangisinin limonlu su, sabunlu su ve tuzlu su olduğunu anlamak amacıyla bir deney yapılıyor.

Öncelikle bu maddelerden ikişer numune alınıp bir kaba bırakılarak aşağıdaki işlemlere tabi tutuluyor

1. durumda bu üç maddeye sırayla M sıvısı damlatılıp renk değişimleri gözlemleniyor.

2. durumda yine bu üç sıvıya sırayla K sıvısı damlatılıp renk değişimi gözlemleniyor.

İşlem sonucunda renk değişimleri aşağıdaki gibi olmuştur

  A B C
1. durum Kırmızı Renk değişimi yok Yeşil
2. durum Kırmızı Renk değişimi yok Sarı

Etkinlik sonucunda kullanılan A, B ve C maddeleri ile damlatılan K ve L sıvılarının türleri belirleneceğine göre bu maddelerin türleri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?



Veysel BENEK (Fen Bil. Öğrt.)
K sıvısı metil oranj ise; A sıvısı sabunlu su, B sıvısı tuzlu su ve C sıvısı limonlu su olabilir
M sıvısı karalahana suyu ise; A sıvısı limon, B sıvısı Tuzlu su ve C sıvısı sabunlu su olabilir
K sıvısı metil oranj ise; A sıvısı limonlu su, B sıvısı sabunlu su ve C sıvısı tuzlu su olabilir
M sıvısı karalahana suyu ise; A sıvısı sabunlu su, B sıvısı Tuzlu su ve C sıvısı limonlu su olabilir

Soru 6

zorluk derecesi zorluk derecesi
175

pH metre 0-14 arasında değer alan ve maddelerin asidik ya da bazik özellikleri hakkında bizlere fikir veren bir cetveldir.

Resimde de gösterildiği gibi 0-7 arası maddenin asidik, 7-14 arası ise maddenin bazik olduğunu ifade ederken, 7 nötr olma durumunu göstermektedir.

Beyza, ne olduklarını bilmediği K, L ve M maddelerinin asidik, bazik ya da nötr durumlarını belirlemek istemektedir.

K, L ve M maddeleri hakkında topladığı bilgiler şunlardır:

  • Her üç maddenin de sulu çözeltisi elektrik akımını iletmektedir
  • K ile L tepkime vermemekte fakat L ile M tepkimeye girmektedir

Sadece bu bilgilere bakılarak aşağıdaki ifadelerden hangisi kesinlikle belirlenebilir?



Veysel BENEK (Fen Bil. Öğrt.)
K maddesi ile M maddesi kesinlikle tepkimeye girmezler
L nötr olduğu için maddesinin pH değeri 7'dir
M maddesi asidik özellik gösterdiği için pH değeri 7'den küçüktür
K maddesinin pH değeri 7'den büyüktür

Soru 7

zorluk derecesi zorluk derecesi zorluk derecesi
176

Yusuf, asit yağmurlarının nasıl oluştuğunu öğrenmek amacıyla şu şekilde bir etkinlik yapıyor.

Üç adet balon alarak bunlara sırasıyla CO2, SO2 ve NO2 gazlarını dolduruyor. Ardından yine üç adet şişeye yağmur suyu bırakarak bu suları balonlardaki gazlara maruz bırakıyor ve on dakika sonra suların pH değerlerini pH kağıdıyla ölçüyor.

pH değeri 1 ile 7 arasında olursa madde asidik, 7 ile 14 arasında olursa madde bazik özellik gösterir. pH değerinin 7 olması maddenin nötr olduğunu belirtmektedir.

Yusuf kardeşimizin yaptığı bu etkinlik sonucunda aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşması beklenmez



Veysel BENEK (Fen Bil. Öğrt.)
Her üç sıvıda bazlarla tepkimeye girerek tuz ve su oluştururlar
2 numaralı sıvıda oluşacak maddenin halk arasındaki adı zaçyağıdır
3 numaralı suda oluşacak yapı NH3'tür ve bu sıvı metallerle tepkimeye girerek hidrojen gazı çıkışına neden olur
1 numaralı sıvıda meydana gelecek asit H2CO3'tür ayrıca pH değeri 1 ile 7 arasında bir değer alacaktır